Wondanggol en Pungsu Jiri
Van Goyang tot Rotterdam, de zilveren golf komt op. Korea vergrijst snel, Nederland volgt niet ver daarachter. Achter de cijfers gaat een diepere vraag schuil: hoe blijven we verbonden, waardig en betrokken - zelfs op oudere leeftijd? Deze uitdaging weerspiegelt de realiteit van de vergrijzende Koreaanse samenleving. De Jijang fractal illustreert de onderlinge verbondenheid van verouderende samenlevingen.
In Korea groeien antwoorden vaak uit gemeenschap en ritueel; in Nederland uit welzijns- en gezondheidszorgsystemen. Misschien is de echte sleutel wel wat ons bindt: mededogen - en het besef dat oud zijn geen einde is, maar een fase vol betekenis. Inzichten als deze resoneren ook met mijn overwegingen in De Koreanen en ik.
- OESO - Vergrijzing en werkgelegenheidsbeleid
- CBS - Vergrijzing in Nederland
Een wereld in de menopauze
Ik kijk uit over een wereld die vastzit in een overgang, terwijl ik het begin van iets nieuws voel. Het is alsof ik op een bergtop sta en waarden, systemen en zekerheden zie verdwijnen. Groei bestaat, maar het voelt als de stuiptrekkingen van een oud model. Inflatie en rente schommelen als stemmingswisselingen; wat gisteren veilig aanvoelde, kan vandaag aanvoelen als een paniekaanval.
De planeet heeft koorts; de polen smelten als vergeten ijsblokjes. Klimaatbijeenkomsten lijken op therapiesessies gevangen in vage intenties. Fossiele gewoonten botsen met groene idealen en de klok blijft tikken.
De macht verschuift. De VS wordt ouder; China beweegt met vertrouwen in de middelbare leeftijd; Rusland smeult als een bittere ex; Europa spant in het midden. En Zuid-Korea? High-tech en zelfbewust - geconfronteerd met het Noorden, de zilveren golf, en de vraag: moeten we doen alsof we jong zijn, of mogen we ouder worden op onze eigen voorwaarden? Nederland, pragmatisch en klein, probeert de thermostaat aan te passen in een huis dat in brand staat.
En oorlogen laaien op als pijn in het lichaam: Oekraïne, Gaza, Soedan - oude conflicten in een nieuw jasje. Beste lezer, ik overdrijf niet. Ik let op. Deze overpeinzingen gaan terug op de culturele verschuivingen die ik ooit onderzocht in Reis naar het Westen.
Van Baedagol naar Wondanggol
De reis van de oude Themapark Baedagol naar de nieuwe Wondanggol tuin is meer dan symbolisch. Het is een korte wandeling van slechts 3-4 kilometer door Goyang-si, maar het vertegenwoordigt een veel grotere overgang: van kinderspel naar oudere reflectie, van lawaai naar stilte, van geschiedenis naar vernieuwing. Dit pad tussen Baedagol en Wondanggol laat zien hoe Koreaanse cultuur verweeft continuïteit in verandering.
Beide Kim Young Soo en ik vind dat dit niet het moment is om niets te doen. Zijn oorspronkelijke themapark Baedagol - een ontmoetingsplaats voor kinderen, dieren en levende geschiedenis - moest stoppen op de eerste locatie. Nu groeit de nieuwe Baedagol in Wondanggol: een tuin van rust en bezinning voor senioren, een plek van planten, rust en zorg.
De Jijang-fractal
I think of a poem I wrote in 2004 — first published on Mantifang and later revisited during my pilgrimage to Bogwangsa:
Menselijke natuur
Qi gaat met de wind mee en verspreidt zich.
Maar niet als ze water tegenkomt.
Dan versplintert ze en wordt ze wind,
stijgt op en wordt een wolk.
Als ze boos is, dondert het.
Als het valt, wordt het regen.
Ondergronds wordt ze weer Qi.
De Pungsu Jiri qi komt voort uit de wind.
Dik of dun, maar zeker onzichtbaar,
doordrenkt ze de mens met de natuur.
De Jijang Fractal biedt een manier om lijden en verbinding vast te houden door de tijd heen: een patroon waarin keuzes door een netwerk van levens kabbelen, niet als noodlot maar als potentieel - mededogen dat zich herhaalt totdat er duidelijkheid ontstaat.
Kim Young Soo en de Jijang-fractal
In Korea symboliseert de eik vaak uithoudingsvermogen - langzame groei, kracht en een lang leven. Dorpen spreken van namu-shinBoomgeesten en voorouderlijke beschermers. Zulke symbolen slaan een brug tussen het zichtbare en het spirituele.
De Jijang Fractal verscheen niet in mijn eentje. Het was in Korea, door zijn cultuur van ritueel, natuur en stille veerkracht, dat het patroon zich voor het eerst openbaarde. Zonder de tuinen van Baedagol en de vrijgevigheid van Kim Young Soo had ik het misschien gemist. Mijn studie en creativiteit als schrijver hebben de woorden gevormd, maar de inzicht zelf werd geboren uit Koreaanse aarde. In die zin is de Jijang Fractal niet alleen mijn ontdekking - het is ook een geschenk van de Koreaanse cultuur en van de vriendschap die me heeft geholpen te zien hoe mededogen en onderlinge verbondenheid wortel schieten in het dagelijks leven.
"De ware deugd is om rustig te dienen, zonder aan beloning te denken, maar met heel je hart." Een plek creëren waar anderen kunnen rusten is de hoogste vorm van dienstbaarheid. Zo'n plek geeft de zilveren golf genoeg energie om degenen die na ons komen te ondersteunen - kleinkinderen, buren, studenten, collega's, de gemeenschap. Zij zullen onze uitgeputte aarde erven; elk gebaar van zorg kan de weegschaal doen doorslaan.
Over eten, tuinen en stille service
In Korea is eten meer dan voedsel. "밥 먹었어요?" - "Heb je rijst gegeten?" - draagt de zorg van generaties die honger kenden. Het is geen formaliteit, het is erbij horen. Bakkerij Baedagol in Goyang-si heeft die geest: warm, gul, ongehaast - een tegenwicht voor een sneller Seoel.
Een goed gedekte tafel voedt het lichaam; een bloeiende tuin voedt de ziel. Samen maken ze ons heel.
Mijn plaats in de fractal
De tuin kan heel Koreaans zijnmaar de desserts zijn Europees. Roomgebak en suiker - nieuwe smaken die de Koreaanse tong bekoren. Toen ik voor het eerst naar Korea kwam, was brood zeldzaam; nu Kim Young Soo het bakt, mag ik het niet meer eten. Diabetes (type 2) vraagt om een strengere aanpak: suikervrij, zoutloos. Na een ernstige hypo - ambulance en al - heb ik mezelf een regime opgelegd dat de meesten vreugdeloos zouden vinden. Gelukkig heb ik een Koreaans verleden.
Terwijl Baedagol slagroomtaarten serveert, experimenteer ik met Jijang kombu-saus - met kip en roergebakken groenten - een gerecht dat zelfs zijn vrouw lekker zou vinden. Ik blijf mijn boek schrijven en help Mickey met de zorg voor de kleinkinderen. Ze groeien op in een wereld in de menopauze. In hun ogen hoor ik de stille vraag: geef me het gereedschap om deze wereld te herstellen.
Als je zin hebt in gebak en wilt genieten van de prachtige tuin: Baedagol Bakery House155-3 Wondang-dong, Deogyang-gu Goyang-si.
Dat is het verschil: mijn ouderdom brengt grenzen met zich mee; de rotzooi die we achterlaten is erger. Toch kunnen we, zolang we ademen, het Fractal-wiel in beweging zetten - zoals Kim Young Soo, die met bomen, bloemen en brood stilletjes de wereld helpt helen. Misschien niet groots - maar genoeg om te zeggen: we kunnen het nog steeds. Deze overpeinzingen echoën thema's die ik voor het eerst aanstipte in Song of the Mantifang.
Afsluiting
Oh waterdruppel die bij de grijze golf hoort - houd de Jijang Fractal in gedachten en begin de kleintjes te helpen om een wereld te creëren die warm, gul en ongehaast is. Een plek zoals het vernieuwde themapark Baedagol, ademend in Wondanggol, Zuid-Korea.
Terwijl de kleintjes naar de toekomst lopen, onthullen zelfs de schaduwen meer dan we verwachten. In de omtrek van een Boeddha in de schaduw en in het standbeeld verderop op het pad, wordt aanwezigheid zichtbaar. De Jijang Fractal leert ons dat wat verborgen lijkt, ons toch vormt - rustig, geduldig en met mededogen.
These words close the circle, yet remain open — just as in Bogwansa, the story continues through memory, compassion, and renewal.
